Të shohësh gjak në urinë mund të jetë alarmante. Ndërsa në shumë raste shkaku është i padëmshëm, gjaku në urinë (hematuria) mund të tregojë një dëmtim serioz.

Gjaku që mund të shihni në urinë quhet hematuri. Ajo mund të jetë mikroskopike, e cila shihet vetëm nëpërmjet mikroskopit, por mund të jetë edhe makroskopike e cila mund të dallohet me sy të lirë nga pacientët.

Shpesh herë urinimi me gjak mund të shkaktohet nga ushqimet që konsumojmë, medikamente te ndryshme dhe nga intesiteti i aktivitetit fizik që mund të ushtrojmë. Ndyshimi i ngjyrës së urinës nga këto shkaqe mund të ndodh për disa ditë dhe më pas ngjyra e urinës kthehet në mormalitet. Në rast së urinimi me gjak vazhdon për një kohë të gjatë atëherë duhet të konsultoheni me mjekun specialist.

Cilët janë shkaktarët e urinimit me gjak, hematurisë?

Mund të ketë një sërë shkaqesh të ndryshme të gjakut në urinë, disa më serioze se të tjerët

• Infeksioni i traktit urinar: Pyelonephritis, Cistiti.
• Gurët në veshka.
• Prostata e zmadhuar (hipertrofia beninje e prostatës)
• Glomerulonefritet
• Dëmtimi i traktit urinar: Keni trauma të mprehta ose depërtuese nga aksidentet ose sulmi.
• Menstruacionet: Ju mund të shihni gjak në urinë kur ju keni menstruacionet.
• Endometrioza
• Sëmundja kronike e veshkave
• Sëmundja e qelizave drapër (Sicke cell anemia): Kjo gjendje e trashëguar ndikon në qelizat e kuqe të gjakut.
• Kanceri i fshikëzës.
• Kanceri i veshkave.
• Kanceri ureteral.
• Kanceri i uretrës.
• Kanceri i prostatës.

Cilët janë faktorët e riskut?

Pothuajse kushdo – duke përfshirë fëmijët dhe adoleshentët – mund të kenë qeliza të kuqe të gjakut në urinë. Faktorët që e bëjnë këtë më të mundshme janë:

• Mosha. Shumë burra mbi 50 vjeç kanë hematuri të rastësishme për shkak të një gjëndre të zgjeruar të prostatës.
• Një infeksion i kohëve të fundit. Inflamacioni i veshkave pas një infeksioni viral ose bakterial (glomerulonefriti post-infektiv) është një nga shkaqet kryesore të gjakut të dukshëm urinar tek fëmijët.
• Historia familjare. Ju mund të jeni më të prirur ndaj hematurisë nëse keni një histori familjare të sëmundjes së veshkave ose gurëve në veshka.
• Medikamente të caktuara. Aspirina, qetësuesit josteroidë anti-inflamatorë dhe antibiotikët si penicilina dihet se rrisin rrezikun e hematurisë
• Aktivitet fizik i tepert. Vrapuesit në distanca të gjata janë veçanërisht të prirur ndaj hematurisë të shkaktuar nga ushtrimet. Në fakt, gjendja nganjëherë quhet hematuria e vrapimit.

Si diagnostikohet hematuria, gjaku në urinë?

Një anamnezë e detajuar dhe ekzaminimi fizik dhe laboratorik të ndihmojnë për të vendosur një diagnozë të saktë mbi hematurinë, gjakun në urinë. Testet që na ndihmojnë për të gjetur shkakun e hematurisë janë:

• Analiza e urinës
• Kultura e urinës
• Citologjia e urinës: Një test i urinës që kontrollon për çdo qelizë që shfaqet jonormale.
• Cistoskopia: Një test që përdor një pajisje të quajtur cistoskop për të parë pjesën e brendshme të fshikëzës dhe uretrës.
• Eko aparatit urinar
• Skaner/Rezonancë manjetike e aparatit urinar