Mikronutrientet në organizmin tonë

Vitaminat dhe mineralet luajnë rol të rëndësishëm në reaksionet brendaqelizore sidomos me efektin e tyre antioksidant. Në mungesë të tyre, këto reaksione nuk zhvillohen sic duhet ose zhvillohen në mënyrë alternative duke prodhuar radikale të lirë të cilët mund të dëmtojnë muret e vazave të gjakut duke favorizuar aterosklerozën, si dhe mund të nxisin rritje jonormale të qelizave duke favorizuar nekrozën qelizore dhe atipizmin deri në shfaqjen e kancerit. Marrja e mikronutrientëve në sasinë e duhur pakëson prodhimin e këtyre radikaleve dhe lufton proçeset patologjike të mësipërme.

Vitaminat dhe mineralet i gjejmë më së shumti nga ushqimet dhe lëngjet që konsumojmë gjate ditës, si dhe nga suplementet e marra në mënyrë episodike.

Roli i disa prej mikronutrienteve

Vit.A – gjendet në patatet e ëmbla, karrota, speca. Ndihmon në përmirësimin e shikimit, rritjen , zhvillimin e flokëve, thonjve, lëkurës dhe mukozave.  Doza ditore e rekomanduar është 350 mcg.

Vit. D – gjendet në produktet e detit. Doza ditore 400 UI. Ndihmon ne perthithjen e Calciumit dhe Fosforit.

Vit.E – gjendet në avocado, spinaq. DD 6 UI (4 mg). Antioksidant (pakëson radikalet e lira në trup).

Vit.K – gjendet në rrush, vezë, sallatë jeshile. DD 55 mcg. Ndihmon në koagulimin e gjakut.

Vitaminat B – janë një grup i gjerë vitaminash që luajnë rol si koenzima në reaksione intracelulare. Ndihmojnë rigjenerimin qelizor. Vit.B12 dhe B9 favorizojnë rritjen e qelizave të kuqe të gjakut.

Vitamina C – ka rol të fuqishëm antioksidant. Gjendet më së shumti në agrume, patate, luleshtrydhe. Dozat e rekomanduara ditore eshte 70-90 mg/ditë. Doza e kerkuar rritet ne situata të veçanta siç është shtatzania dhe gjidhenia, si dhe gjendje të kompromentimit imun.

Në tabelën më poshtë janë të renditura disa nga mikronutrientët e nevojshëm për mbarëvajtjen e mirë të organizmit dhe burimet natyrale të tyre.

Minerali	Doza Ditore	Burim	Funksion
Calcium	1000 mg	Qumësht, nënproduktet e tij	Forcon strukturen kockore, dhëmbët. Realizon tkurrjen muskulare. Ndikon në koagulimin e gjakut. Favorizon transmetimin e sinjalit nervor
Krom	35 ug	Vaj misri, drithra, maja	Rrit ndjeshmërinë e insulinës
Jod	150 mcg	Kripa e jodizuar, produkte deti	Bazë e hormoneve të tiroides
Hekur	8-18 mg	Mish, perime	Formim i Hemoglobinës. Rrit imunitetin
Magnesium	420 mg	Arra, drithra, Perime jeshile	Ruan balancen acido-bazike. Stabilizon membranat
Natrium	2000 – 2300 mg	Qumësht, peshk, patate e ëmbël, perime jeshile	Balanc hidrik
Fosfor	700 mg	Peshk, mish, vezë, drithra	Zhvillim kockor. Rol ne metabolizimin e makronutrienteve
Kalium	4700 mg	Mish, perime, fruta	Balanc acido-bazik/hidrik. Kontrollon funksionin e miokardit, sistemit nervor qëndror dhe veshkave
Selenium	55 ug	Fruta deti, mish, drithra	Antioksidant
Zink	11 mg	Mish, mëlçi, vezë, drithra	Favorizon shërimin e plagëve, metabolizmin dhe tretjen, zhvillimin seksual

Cilat janë mikronutrientet më të rëndësishëm për personat me diabet mellitus?

Shumë mikronutirent luajnë rol në metabolizmin e sheqerit.

Në disa studime janë vënë re se mungesa e disa elementeve favorizon zhvillimin e diabetit ose të komplikacioneve të tij. Elemente si Magneziumi, Zinku, vit.D keshillohen të merren në dozat ditore të rekomanduara për të patur një ecuri më të mirë të diabetit.

Megjithatë, si çdo substancë tjetër, edhe mikronutrientet, të marra në doza jokorrekte kanë efekte të pakëndshme deri në toksike për organizmin.

Është e rëndësishme që burimi i parë i tyre të jetë ushqimi, dhe vetëm në rast deficiti, të plotësohen nevojat me suplemente, sipas situatës dhe gjendjes shëndetësore, pra në mënyrë të individualizuar.